Silfio, o le vailaʻau vailaʻau na avea taua pei o auro

Tupe siliva na togitogia ai le sylph

O itu uma e lua o le tupe siliva a Cirena na togitogia ai le vailaʻau silfio. // Ata - Coins Wikimedia / CNG

Sa sili ona taua i aso anamua; o le mea moni, na avea ma taua tele o le anamua Eleni 'aʻai Kurene (lea ua taʻua nei Libya) na vave tupu mauoa i le tulaga o se tasi o sili ona mauoa i le atoa Metitirani. Lou igoa? Sylphius.

Ae leai se tasi na te iloaina le mea lea. E mautinoa lava sa iai talu mai le tele o taimi na taʻutaʻu ai e tagata Eleni ia latou tusi, ma na tuʻuina foi i luga oa latou tupe siliva. O le mea lea, ua talitonu le au atamamai, e maua i se mea, ma e le taofia le latou suʻega.

O le a le nofoaga o le sylph?

Silphium o se vailaʻau laʻau na ola i le Metitirani

O toega o le taulaga o Kurene. // Ata - Wikimedia / giannip46

A amata ona e suʻea se laʻau e iloa ona uiga mai tusi ma tusitusiga mai anamua, o le mea muamua lava e tatau ona e faia, o le saʻo lava, faitau na tusitusiga. O le mea lea, ua maua e le au atamamai, o Herodotus, o se saienitisi o tala faasolopito Eleni ma saienitisi na ola i le va o le 484 ma le 425 TLM. C., na ia taʻua le nofoaga o lenei laʻau totino i lana tusi Historia IV.169.

I totonu na tusia ai lena tupu mai le motu o Plataea (Eleni), i le faitotoʻa o le Sirte o le taulaga o loʻo tu i le toafa o Libya. O lenei taʻu mai ia i tatou o le silfio o se laʻau e fetaui lelei ma le tau Metitirani, e iai vaiʻaiga vaivai, e tau toulu ifo timuga ma maualuga le vevela, aemaise ile tau mafanafana e oʻo atu ile 45ºC.

Faʻafefea (pe na i ai)?

Vaʻaiga o le Ferula tingitana

tingita splint, le laʻau e mafai ona avea ma sylph. // Ata - Wikimedia / Ruben0568

Ou te fiafia e mafai ona aveina manino tali i lena fesili, ae o le mea moni e le o i latou o loʻo vaʻavaʻaia ona malamalama lelei i ona uiga. E le gata i lea, e toʻatele e talitonu ua le toe ola. Peitai, na tuuina mai e Pliny le Toeaina ni faamatalaga tau faaataata - pe saʻo pe sese - tatou te le iloa faʻafefea ona iloaina: e foliga mai, o le mamoe ina ua uma ona 'ai, vave momoe, ma' oti 'ai o loʻo oso se faʻafefe.

O le mea moni o i le ogatotonu o le XNUMXst senituri TA. C. ua leva ona faigata ona maua, e mautinoa lava talu ai ona o le soʻona faʻaoga tupe na latou tuʻuina atu i Cirenaica (i luma o Cirene), o se taulaga-itumalo na tupu na o tagata Roma i le 74 a. C.

Tusa lava foi, e i ai manatu e fai mai o le sylph o se hybrid natura, o lona uiga, a e taumafai e lūlū a latou fatu, o nisi taimi latou te le totogo ona o latou faʻatele e le feusuaʻiga, ae masani, i lenei tulaga, salalau o latou aʻa, lea e fai mai e tele ma mafiafia.

O ona lau, pei ona taua e Theofrastus, e tai tutusa ma laupepa Ferula assafoetida, lea e ola i Suria ma luga o le malifa o Parnassus. E talitonu tagata popoto, afai o lea, atonu o le sylphium o le tingita splint, o se natura natura mai Libya.

O anafea na amata ai ona faʻaaogaina?

Ole ala lea e talitonu ai na saunia le sylph

O nisi tusitala e manatu o lenei atavali o se vaʻa na maua i Vulci (Italia) o loʻo faʻaalia mai ai le auala na saunia ai le sylphium. // Ata - Wikimedia / Marie-Lan Nguyen

O le vailaʻau o loʻo matou talanoa iai Na faʻaaoga talu mai taimi anamua ma e leʻi umi ae aʻoaʻo le Metitirani atoa e uiga i ai ma ona aoga. O le mea sili na faia uma e tagata Aikupito ma tagata Mino i le faʻailoga poʻo le glyph e faʻasino i le sylph. I Roma anamua na taʻua o le laserpicio, aua o lona sua sa sili ona manaia lona tofo ma o lona manogi sa, fai mai, e suamalie.

E tele ona faʻaaoga: e mafai ona avea o se mea manogi, o se vailaʻau, o se aphrodisiac ma e oʻo foi i se mea manogi. E le o se mea la e faateʻia ai le manatu faapea o le taua auro ma siliva e tagata Roma.

Ma faʻafefea?

E pei ona silafia, o lenei laau o fualaʻau na susunuina pe a uma ona tunu pe faʻapunaina ia, o aʻa fou na faasusu i le vineta, ma fugalaʻau valavala. I le avea ai o se vailaʻau sa masani lava ona faatonuina mo toeititi lava o gasegase, e ui lava o Pliny le Toeaʻi na sili atu ona faʻapitoa ma fai mai na aoga i hemorrhoids, u ma manuʻa. E talitonu foi o le muamua aoga puipuia i le tala faasolopito.

E faigata ona suʻe se laʻau e laʻititi lauiloa, ae matou te faʻamoemoe ma talitonu e iai le aso e iloa ai pe o ola pea pe leai. Aua ... o ai na te iloa, atonu e moni o loʻo tupu pea i Libya.


O mataupu o le tusitusiga e tausisi ia tatou mataupu silisili o amio lelei faʻatonu. E lipotia se mea sese kiliki iinei.

Ia avea muamua ma faamatalaga

Tuʻu lau faamatalaga

o le a le lomia lou tuatusi imeli.

*

*

  1. E tali atu mo faʻamatalaga: Miguel Ángel Gatón
  2. Faamoemoega o faʻamatalaga: Pulea le SPAM, faʻamatalaga pulega.
  3. Tulaga faʻatulafonoina: Lau maliega
  4. Fesoʻotaʻiga o faʻamatalaga: O faʻamatalaga o le a le fesoʻotaʻi atu i isi vaega vagana i tulafono faʻatulafonoina.
  5. Teuina o faʻamatalaga: Faʻamaumauga tuʻufaʻatasia e Occentus Networks (EU)
  6. Aia Tatau: I soo se taimi e mafai ai ona e faʻatapulaʻaina, toe maua ma aveʻese au faʻamatalaga.

bool(moni)